Project

Een groter theoretisch en methodologisch bereik voor vertaal- en tolkwetenschap: naar interdisciplinair taalcontactonderzoek

Looptijd
01-01-2020 → Lopend
Financiering
Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek - Vlaanderen (FWO)
Onderzoeksdisciplines
  • Humanities
    • Psycholinguistics and neurolinguistics
    • Linguistics not elsewhere classified
    • Translation and interpretation sciences
Trefwoorden
tolkwetenschap
 
Projectomschrijving

Hoewel vertaal- en tolkstudies (TIS) nog een jonge academische discipline is (het begon pas rond het midden van de 20e eeuw te ontwikkelen), heeft het ons begrip van deze zeer specifieke communicatiepraktijken al aanzienlijk vergroot. Zo is bijvoorbeeld gebleken dat fonologische, prosodische, lexicale, grammaticale, pragmatische en paralinguistische eigenschappen van de talen die bij vertaling en interpretatie worden geactiveerd, kunnen veranderen, wat kan leiden tot kleine, kortstondige verschillen in vergelijking met dezelfde taal in een eentalige situatie of grotere, structurele, stabiele veranderingen in taalstructuur en taalgebruik. TIS-onderzoekers zijn het er in het algemeen over eens dat het optreden van deze verschillen verband houdt met een complexe interactie van sociale, cognitieve, technologische en multimodaliteitsgebonden beperkingen. Onderzoek naar dergelijke taalcontact-geïnduceerde taalverschillen en hun onderliggende beperkingen worden niet alleen uitgevoerd in TIS, maar ook in gerelateerde (taal) disciplines die zich richten op andere soorten taalcontactinstellingen (bijv. Instellingen waarin taalleerders verwerven) een nieuwe vreemde taal; meertalige steden en landen waar verschillende (officiële) talen elkaars structuur en gebruik beïnvloeden). Gerelateerde disciplines die een overheersende focus hebben op taalverschijnselen in taalcontactinstellingen zijn (probabilistische) variatielinguïstiek van World Englishes, leerling-corpusonderzoek, contrastieve taalkunde, psycholinguïstisch tweetaligheidsonderzoek en vertaal- en tolktechnologie. Elk van deze disciplines heeft echter zijn eigen terminologische apparaat en zijn geprefereerde conceptuele en methodologische raamwerk. Onnodig te zeggen dat onderzoeksresultaten niet gemakkelijk hun weg vinden in TIS, en zelfs als ze dat wel doen, blijft het vergelijken van onderzoeksresultaten moeilijk. Als gevolg hiervan profiteert TIS nauwelijks van de inzichten van andere disciplines. Gezien het grote aantal beperkingen waarmee rekening moet worden gehouden, is een aanpak met meerdere methoden nodig met passende statistische toetsing, evenals een nieuw conceptueel kader, dat voortbouwt op de inzichten uit deze gerelateerde velden, om beter te beschrijven en uit te leggen en voorspel de taalkundige samenstelling van de vertaal- en tolkhandeling. Aangezien vertaling en interpretatie de samenleving doordringen op nieuwe en uitdagende manieren, wordt deze complexe realiteit in een veel grotere mate dan ooit in de geschiedenis, het begrijpen (en modelleren) steeds belangrijker voor de verdere ontwikkeling van TIS. In TIS beginnen al verschillende krachten in dezelfde richting te trekken - weerspiegeld door een toegenomen methodologisch bewustzijn, beter gearticuleerde theoretische onderbouwing en meer interdisciplinaire samenwerking - en consolidatie van deze krachten zou tot grote doorbraken kunnen leiden. Deze WOG is daarom bedoeld om belangrijke leden van de TIS-gemeenschap en vooraanstaande wetenschappers uit de bovengenoemde naburige disciplines samen te brengen, die complementaire methodologische en theoretische expertise hebben en die een grote interesse hebben in benaderingen met meerdere methoden, geavanceerde statistische tests en theorievorming . Het belangrijkste doel van deze WOG is het verbeteren en uitwisselen van wetenschappelijke kennis over de beperkingen die de aard van vertaalde, geïnterpreteerde en andere contactvariëteiten in onze sterk geglobaliseerde, gedigitaliseerde en multiculturele wereld beïnvloeden door het creëren van een netwerk van wetenschappers. Meer in het bijzonder zal dit netwerk:

1. Verspreid de huidige kennis over empirische studies van vertaling en tolken, evenals andere vormen van taalcontact door een website te creëren die fungeert als een centraal knooppunt voor referenties, tutorials en video-interviews met vooraanstaande wetenschappers.

2. Ontwikkelen, verspreiden en promoten van het gebruik van geavanceerde onderzoeksmethodologieën (met name benaderingen met meerdere methoden en geavanceerde statistische methoden) door middel van workshops, zomerscholen en kortdurende bezoeken, speciaal voor postdoc-onderzoekers.

3. Stimuleer het creëren van grotere en betere meertalige, contextgevoelige gegevensverzamelingen, door een platform (als onderdeel van de website) aan te bieden voor corpusconstructie, waar beste praktijken voor compilatie en ontwerp, annotatierichtlijnen en relevante metadata worden gedeeld (cf. . bijvoorbeeld Center for Open Science: https://osf.io/).

4. Integreer bestaande gegevensverzamelingen en streef naar convergentie van methodologische ontwerpen door onderzoekssamenwerkingen op te zetten tussen leden van het netwerk en gezamenlijke toepassingen voor (interdisciplinaire) onderzoeksprojecten.

5. Stimuleer het gebruik van empirische ontwerpen die gericht zijn op het verifiëren, aanpassen en vergroten van de verklarende kracht van bestaande theoretische modellen.

Door middel van haar doelstellingen zal de WOG het veld zodanig hervormen dat de gegevensbronnen en bronnen en de resultaten van de empirische onderzoeken rechtstreeks vergelijkbaar zijn, waardoor een aanzienlijke sprong voorwaarts wordt gewekt in ons begrip van taalvariatie bij vertaling en tolken, evenals andere door contact veroorzaakte communicatie-instellingen. Het centrale verspreidingskanaal zal de website van de WOG zijn, die een openbaar beschikbare lijst met belangrijke publicaties, videohandleidingen en interviews zal bevatten, evenals technische rapporten over corpuscompilatie en ontwerpen met meerdere methoden. Naast de website zijn de volgende activiteiten gepland, gericht op het verspreiden van de WOG-resultaten, het stimuleren van gezamenlijke publicaties en (interdisciplinaire) projectvoorstellen, en het bevorderen van samenwerking tussen onderzoekseenheden en disciplines:

1. Een workshop in de tweede, derde en vierde jaar; deze zullen worden gewijd aan het gebruik van geavanceerde methodologische en analytische instrumenten om de aard van door contact veroorzaakte communicatieve handelingen adequaat te begrijpen, gebruikmakend van een uitgebreid theoretisch kader. Indien mogelijk worden de workshops back-to-back gehouden met internationale conferenties zoals EST of TiT (in de vorm van panels of pre-conference workshops). Internationale experts worden uitgenodigd om als spreker en recensent deel te nemen, om de kwaliteit van het werk van de WOG te beoordelen en te verankeren in de wetenschappelijke gemeenschap.

2. Wetenschappelijke publicaties, vooral in open-accesstijdschriften / -volumes (zoals Language Science Press): technische papers over corpuscompilatie en annotatie, multivariate statistiek en het combineren van product- en processtudies.

3. Afsluiting van de internationale workshop in het vijfde jaar, zowel voor WOG-deelnemers als voor andere wetenschappers: de prestaties van de WOG benadrukken; het bieden van een forum voor wetenschappers die onderzoek hebben gedaan volgens de methodologische, analytische of theoretische lijnen van de WOG, en het stimuleren van de voorbereiding van een gezamenlijke Horizon Europe-applicatie.